Ho bonahala eka libeke tse ling le tse ling tse 'maloa ho hlaha sehlooho se seng se buang ka k'hamphani e kholo e utloang bohloko ba ho robeha ha data. Se etsang hore sena se tšoenye le ho feta ke hore ho robeha ha data ho hongata ha ho ame letho leo u le entseng hampe. U ka ba hlokolosi, ua ba hlokolosi, 'me ua ba le boikarabello, 'me ua ntse ua fetoha mohlaseluoa.
Litlolo tsa data li ntse li eketseha ka sekhahla hobane tlhahisoleseling ea botho e se e le ea bohlokoa haholo. Litsebi tse ling li e bapisitse le "oli ea dijithale" - ke hore, ea bohlokoa haholo ebile e na le thuso. Sena se bolela hore linokoane ha li sa hloka ho kena ka matlung kapa licheleteng. Li hloka feela phihlello ea li-database kapa litsamaiso tse fokolang tsa ts'ireletso. Hang ha tlhahisoleseling ea hau e senyehile, liphello li ka nka lilemo tse ngata. Empa ho utloisisa hore na bosholu ba boitsebiso bo etsahala joang - le seo u ka se etsang ho itšireletsa - ho u khutlisetsa taolong.
Hobaneng ha Ditlolo tsa Data di Tloaelehile Hakaale Hona Jwale
Likhamphani li bokella tlhahisoleseling e ngata ea botho ho feta leha e le neng pele. Li e boloka ka dijithale, li e arolelana le barekisi, 'me li e tsamaisa marang-rang ho sebetsa ka katleho. Bokhoni boo bo hlahisa monyetla, empa bo boetse bo baka kotsi. Sistimi e 'ngoe le e 'ngoe, sebaka sa ho kena le sa khokahano e ba sepheo se ka bang teng.
Baqhekelli ha e sa le batho ba le bang feela ba sebetsang ka har'a likamore tse ka tlas'a lefatše. Bongata ba bona ke karolo ea ts'ebetso e hlophisitsoeng e sebelisang lisebelisoa tse iketsang ho sebelisa bofokoli ka bongata. Ba batla software e siiloeng ke nako, li-password tse fokolang, li-server tse sa sireletsehang, kapa basebetsi ba ka thetsoang ka li-imeile tsa phishing. Ho hloleha ho le hong ho honyenyane ho ka pepesa lirekoto tse limilione.
Se tenang ke hore ha se hangata o nang le temohisiso ea hore na k'hamphani e sireletsa data ea hau hantle hakae. U tšepa likhoebo ka tlhahisoleseling ea hau hobane u tlameha ho etsa joalo - eseng hobane u ka netefatsa mekhoa ea tsona ea ts'ireletso. Ha ho etsahala tlōlo ea molao, hangata u sala u sebetsana le mathata ha k'hamphani e fana ka tšoarelo 'me e fana ka tlhokomelo ea nakoana ea mokitlane.
Kamoo Hangata Bosholu ba Boitsebiso bo Qalang Kateng
Bosholu ba boitsebiso ha bo etsahale hang ka mora ho tloswa ha boitsebiso. Ka nako e nngwe tlhahisoleseding e utswitsweng e dula e le teng webo e lefifi ka likhoeli pele e sebelisoa. Ka linako tse ling, linokoane li potlakela ho bula liakhaonto, ho etsa kopo ea likalimo, kapa ho kenya liforomo tsa lekhetho tsa bolotsana ka lebitso la hau. Hobane liketso tsena ha li akarelletse puisano ea lifahleho li talimane, ho ka nka nako pele u hlokomela hore ho na le ho hong ho phoso.
Matšoao a tloaelehileng a temoso a kenyelletsa litefiso tse sa tloaelehang, litsebiso tsa ho bokella mekitlane eo u sa e tsebeng, kapa litemoso mabapi le lipotso tsa mekitlane tseo u sa kang ua li lumella. U ka 'na ua haneloa mokitlane ka tšohanyetso kapa ua fumana mangolo mabapi le liakhaonto tseo u sa kang ua li bula. Maemong a mangata, batho ba fumana bosholu ba boitsebiso feela ka mor'a hore tšenyo e kholo e se e entsoe.
Seo U Lokelang ho se Etsa Hang-hang Ka mor'a ho Senyeha ha Data
Haeba o utlwa hore data ya hao e kanna ya ba e pepesitswe, ho nka khato ka potlako e ka fokotsa tshenyo. Leha boemo bo bong le bo bong bo fapane, ho na le mehato e tsitsitseng e thusang ho o sireletsa kotsing e eketsehileng.
- Fetola diphasewete hang-hang. Ntlafatsa diphasewete bakeng sa diakhaonto tse amehileng le diakhaonto tse ding tse sebedisang mangolo a netefatso a tshwanang. Sebedisa diphasewete tse matla, tse ikgethang ho fokotsa kotsi ya phihlello e eketsehileng.
- Numella netefatso ea lintlha tse peli. Ho eketsa lera le eketsehileng la netefatso ho etsa hore ho be thata haholo hore motho e mong a nke liakhaonto tsa hau.
- Lekola liakhaonto tsa hau tsa lichelete ka hloko. Hlahloba litlaleho tsa banka, mesebetsi ea karete ea mokitlane, le litemoso tsa litšebelisano khafetsa e le hore u ka tšoara mesebetsi e belaetsang esale pele.
- Hlahloba litlaleho tsa hau tsa mokitlane. Batla liakhaonto tse sa tloaelehang, lipotso, kapa litekanyo. Ho beha leihlo mokitlane oa hau ke e 'ngoe ea litsela tse potlakileng tsa ho lemoha bosholu ba boitsebiso.
- Beha litemoso tsa bosholu kapa ho emisoa ha mokitlane. Haeba ho hlokahala, lisebelisoa tsena li thatafalletsa linokoane ho bula liakhaonto tse ncha ka lebitso la hau ntle le netefatso.
Mehato ena ha e felise kotsi ka ho feletseng, empa e fokotsa haholo monyetla oa hore data e utsoitsoeng e sebelisoe ka katleho.
Tšusumetso ea Nako e Telele ea Bosholu ba Boitsebiso
Esita le ha o fumana bosholu ba boitsebiso esale pele, mokhoa oa ho hlaphoheloa o ka ba boima. U ka 'na ua hloka ho hanyetsa liakhaonto tsa bolotsana, ho kenya litlaleho tsa sepolesa, ho sebetsa le liofisi tsa mekitlane, jj.
Seo batho ba bangata ba sa se hlokomeleng ke hore bosholu ba boitsebiso ha se kamehla e leng tšitiso ea botho. Maemong a mang, bo bontša ho hloleha ha lik'hamphani ho sireletsa lintlha tsa bareki ka nepo kapa ho arabela ka nepo kamora tlōlo ea molao. Ha likhoebo li sa latele melao ea tšireletso ea lintlha kapa li hlokomoloha boikarabello ba tsona, bareki ba sala ba jere moroalo.
Ha Thuso ea Molao e Utloahala
Haeba tlhahisoleseding ea hau ea botho e pepesitsoe 'me u tobane le kotsi e tsoelang pele, ho hira 'muelli oa molao oa litokelo tsa bareki e ka ba kgato ya bohlokwa. Ramolao ya shebaneng le tshireletso ya bareki le boinotshi ba data o utlwisisa melao e laolang kamoo dikhamphani di lokelang ho sebetsana le tlhahisoleseding ya hao. E ka thusa ho fumana hore na ditokelo tsa hao di hataketswe le hore na o na le tokelo ya puseletso kapa kgato ya tokiso.
Thuso ea molao e bohlokoa haholo haeba u sebetsana le liphoso tse pheta-phetoang tsa tlaleho ea mokitlane, bosholu ba boitsebiso bo sa rarolloeng, kapa k'hamphani e hanang ho nka boikarabello ba tlōlo ea molao. 'Muelli oa molao oa litokelo tsa bareki a ka sebetsana le puisano le ho hanyetsa mekhoa e sa lokang.
Ho e kenyelletsa kaofela
Litlolo tsa data li ka 'na tsa eketseha, empa le lisebelisoa tse fumanehang ho itšireletsa lia eketseha. Ha u utloisisa hore na bosholu ba boitsebiso bo etsahala joang le hore na u lokela ho nka mehato efe ha tlhahisoleseling ea hau e pepesoa, ho ka etsahala hore u se ke ua ikutloa u se na thuso. 'Me ha maemo a fetoha kotsi, ho tseba hore na u lokela ho kenyelletsa ramolao oa litokelo tsa bareki neng ho bohlokoa haholo. Etsoe, lefatšeng la dijithale, temoho ke e 'ngoe ea litšireletso tsa hau tse matla ka ho fetisisa.
